WWF raporu: Yaban hayvanı popülasyonları son yıllarda yüzde 73 azaldı

Küresel çapta izlenen yaban hayvanı topluluklarında ortalama yüzde 73 gerileme ölçüldü. Tatlı su ekosistemlerinde kayıp oranı yüzde 85 seviyesine ulaşırken, uzmanlar tarım ve enerji sistemlerinin acilen dönüştürülmesi gerektiğini vurguluyor.

• Latin Amerika ve Karayipler'deki popülasyonlar yüzde 95 oranında azaldı.
• Tatlı su ekosistemlerindeki canlı varlığı ortalama yüzde 85 geriledi.
• WWF raporuna göre küresel gayrisafi hasılanın yarısı doğaya bağımlı.

Dünya Doğayı Koruma Vakfı tarafından yayımlanan Yaşayan Gezegen Raporu, gezegendeki biyolojik çeşitliliğin karşı karşıya kaldığı tehlikenin boyutlarını gözler önüne seriyor. Binlerce omurgalı türüne ait on binlerce popülasyonu inceleyen araştırmacılar, yaban hayatı topluluklarının boyutunda ciddi bir küçülme tespit etti. Nehirlerin yönünün değiştirilmesi, baraj yapımı, su kirliliği ve aşırı avlanma gibi insan kaynaklı baskılar ekosistemleri hızla tüketiyor.

Coğrafi bölgelere göre incelenen veriler tahribatın dalga dalga yayıldığını gösteriyor. Latin Amerika ve Karayipler bölgesindeki izlenen popülasyonlar yüzde 95 oranında azalırken, Afrika'da yüzde 80, Asya-Pasifik'te ise yüzde 49'luk düşüş kaydedildi. Kuzey Amerika ile Avrupa ve Orta Asya'daki daha düşük oranlar, bu bölgelerdeki doğal yaşam alanlarının ölçümler başlamadan çok önce büyük oranda zarar görmüş olmasından kaynaklanıyor.

Doğadaki bu gerileme yalnızca çevresel bir sorun olmaktan çıkıp doğrudan ekonomik bir krize evriliyor. Küresel gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yarısı doğal sistemlerin sunduğu hizmetlere dayanırken, koruma altındaki kara ve iç su alanlarının oranı henüz yüzde 20 seviyesinde bulunuyor. Taahhüt edilen hedefler tutturulsa bile korunan alanların oranının sınırlı kalacağı öngörülüyor.

Boğaziçi Üniversitesi'nden iklim bilimci Prof. Dr. Levent Kurnaz, yalnızca koruma alanları ilan etmenin tahribatı durdurmaya yetmeyeceğini belirtiyor. Kurnaz, tarım, arazi kullanımı, üretim ve tüketim alışkanlıklarının kökten değiştirilmesi gerektiğini savunuyor. Doğal kayıpları engellemek için enerji ve finans akışının doğayı koruyacak biçimde yeniden tasarlanması şart koşuluyor.

Kaynak: Haber Global Haberin tam sayfası →

Grönland Parlamentosu, ada çevresindeki derin deniz madenciliğini Aralık 2029'a kadar geçici olarak yasaklayan bir tasarıyı oy birliğiyle kabul etti. Tasarının yürürlüğe girebilmesi için hükümetin 2027 yılında yasal düzenleme yapması gerekiyor. Yasak, balıkçılık gibi temel geçim kaynaklarını koruma potansiyeli taşıyor ve iki yıllık periyotlarla uzatılabiliyor. WWF Grönland Temsilciliği, kararın ekosistem ve biyolojik çeşitlilik açısından olumlu bir adım olduğunu vurguladı.

• Parlamento tasarıyı oy birliğiyle kabul etti
• Yasak Aralık 2029'a kadar sürecek
• Hükümetin 2027'de yasal düzenleme yapması gerekiyor

Grönland Parlamentosu, adanın kıyı sularında yürütülmesi planlanan derin deniz madenciliği faaliyetlerine geçici bir durdurma getiren bir tasarıyı oy birliğiyle onayladı. Tasarı, madencilik operasyonlarını Aralık 2029 tarihine kadar yasaklamayı öngörürken, bu sürenin iki yıllık periyotlarla uzatılabileceği hükmünü içeriyor. Parlamento, bu kararın hem deniz ekosistemini koruyacağını hem de balıkçılık gibi yerel geçim kaynaklarını güvence altına alacağını belirtti.

Tasarı, yürürlüğe girebilmesi için Grönland hükümetinin 2027 yılında gerekli yasal düzenlemeyi hayata geçirmesini şart koşuyor. Hükümet, bu düzenlemeyi hayata geçirdiğinde, yasak kapsamındaki bölgelerdeki deniz tabanı araştırmaları, sondaj çalışmaları ve maden çıkarma faaliyetleri durdurulacak. Yetkililer, bu sürecin ulusal ve uluslararası çevre standartlarıyla uyumlu bir çerçeve oluşturacağını ifade etti.

Kararın alınması, Dünya Doğayı Koruma Vakfı (WWF) Grönland Temsilciliği tarafından da desteklendi. Temsilci, derin deniz madenciliğinin henüz tam olarak anlaşılmamış ekosistem etkileri nedeniyle biyolojik çeşitliliği tehdit edebileceğini hatırlatarak, alınan önlemin çevresel açıdan kritik olduğunu vurguladı. WWF, ilerleyen yıllarda benzer kararların diğer bölgelere de örnek teşkil edebileceğini belirtti.

Bu gelişme, Grönland'ın jeopolitik konumunun ve doğal kaynak potansiyelinin tartışma odağında olmasını sürdürüyor.

Gelecek yıllarda yasak süresinin uzatılması ya da kalıcı bir düzenlemeye dönüşmesi durumunda, Grönland ekonomisinin yapı taşlarından biri olan balıkçılık sektörünün korunması daha da güçlenebilir. Aynı zamanda, derin deniz madenciliğiyle ilgili yatırım ve araştırma planları da bu yasal çerçeveye göre yeniden şekillenecek.

Kaynak: AA Güncel Haberin tam sayfası →

Güneydoğu Asya'da süren orman yangınları nedeniyle Endonezya ve komşu ülkelerde okullar tatil edildi. Yetkililer, yaşam alanları yok olan 96 orangutanın güvenli bölgelere taşındığını açıkladı.

• Batı Kalimantan'da 6 Ağustos'tan bu yana 51 orangutan güvenli alanlara alındı.
• Bakanlık verilerine göre Kalimantan bölgesinde kurtarılan orangutan sayısı 96'ya ulaştı.
• Bölgedeki yangınlar El Nino hava olayının yarattığı kuraklıkla hızla yayılıyor.

Güneydoğu Asya'da uzun süredir etkisini sürdüren orman yangınları, Endonezya başta olmak üzere bölgedeki pek çok ülkeyi yoğun duman altında bıraktı. Tarım arazisi açma amacıyla bitki örtüsünün ateşe verilmesi yangınların çıkış noktasını oluştururken El Nino hava olayı da kuraklığı tetikleyerek alevlerle mücadeleyi zorlaştırıyor. Bölge genelinde yaşanan yoğun hava kirliliği sebebiyle Endonezya, Malezya, Singapur ve Doğu Timor'da eğitime ara verilirken insanlar ile yaban hayvanlarında solunum rahatsızlıklarının çoğaldığı rapor edildi.

Temmuz ayının sonlarından beri devam eden yangınlar, Borneo orangutanlarının doğal yaşam alanlarını doğrudan tehdit ediyor. İlgili bakanlık verilerine göre, son aylarda Kalimantan bölgesinde kurtarılan hayvan sayısı toplamda 96'ya yükseldi. Batı Kalimantan Koruma Dairesi ile YIARI derneğinin ortak çalışmaları sonucunda 6 Ağustos tarihinden bu yana 51 orangutan güvenli ortamlara yerleştirilerek koruma altına alındı.

Alevlerin arasından çıkarılan bazı hayvanların vücutlarında yanıklar bulunduğu, ayrıca yetersiz beslenme ve şiddetli kansızlık gibi ciddi sağlık problemleriyle mücadele ettikleri belirlendi. Bu durumdaki canlılar veterinerler gözetiminde yoğun tedavi sürecine alındı. Geçmişte Sumatra ve Borneo adalarında 230 binden fazla olan orangutan nüfusunun günümüzde yaklaşık 104 bine gerilediği biliniyor.

Süregelen orman yangınları, nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya kalan bu türün geleceği üzerindeki kaygıları artırıyor. Gönüllü kuruluşlar ve yerel birimler, yaban hayatını korumak adına bölgede aralıksız saha çalışmaları yürütüyor. Uzmanlar, doğal habitatların yok olmasının hayvan popülasyonunu doğrudan yok oluşa sürüklediğini vurguluyor.

Kaynak: TRT Haber Haberin tam sayfası →

Bursa Teknik Üniversitesi uzmanları, ülke genelindeki sel tehlikelerini ve taşkın risklerini aza indirmek için bilimsel çalışmalar yürütüyor. Yürütülen projelerle afet öncesi hazırlık süreçlerinin güçlendirilmesi hedefleniyor.

• Bursa Teknik Üniversitesi sel tehlikelerine karşı akademik çalışmalar başlattı.
• Araştırmalar Türkiye genelindeki riskli alanların haritalandırılmasını kapsıyor.
• Proje, taşkın felaketlerine karşı erken önlem alınmasını amaçlıyor.

Bursa Teknik Üniversitesi, iklim değişiminin getirdiği hava olayları karşısında önlem almak amacıyla akademik çalışmalarına hız verdi. Üniversite bünyesindeki uzmanlar, yurt genelinde yaşanan su baskınlarının ve taşkınların önüne geçebilmek adına kapsamlı projeler geliştiriyor. Gerçekleştirilen bu bilimsel faaliyetler, yerel yönetimlerin afet planlamalarına doğrudan veri sağlamayı amaçlıyor.

Yürütülen araştırmalar kapsamında coğrafi bilgi sistemleri ve hidrolojik modelleme yöntemleri bir arada kullanılıyor. Risk altındaki bölgelerin tespit edilmesi ve taşkın senaryolarının önceden simüle edilmesi sağlanıyor. Böylece olası afet durumlarında can ve mal kayıplarının en aza indirilmesi için somut adımlar atılıyor.

Akademik kadro tarafından hazırlanan raporlar, ilgili kamu kurumları ve belediyelerle paylaşılıyor. Altyapı yatırımlarının doğru noktalara yönlendirilmesi için rehber niteliği taşıyan bu veriler, kentsel planlamada su yönetimi politikalarının güncellenmesine zemin hazırlıyor.

Kaynak: Habertürk Haberin tam sayfası →