Sunshine Coast Üniversitesi, Büyük Süzüler Kuskusların Bitki Beslenmesini Belirledi

Popüler kültürde kas kütlesinden zenginliğe her başarının sırrı olarak görülen testosteron, dijital mecralarda geniş bir merak uyandırıyor. Erkekler sürekli hormon düzeylerini ölçtürerek bu kimyasalın gücünü artırmanın yollarını arıyor.

• Testosteron hormonu sosyal medyada başarı ve gücün temel anahtarı olarak pazarlanıyor.
• Çevrim içi platformlarda hormon seviyelerini ölçtürmek son dönemde oldukça yaygınlaştı.
• Bireyler cinsel egemenlik ve zenginlik gibi hedefler için testosteron düzeylerine odaklanıyor.

Son dönemde dijital platformlarda ve sosyal medya ağlarında testosteron hormonu en çok konuşulan konuların başında geliyor. Özellikle erkek kullanıcılar arasında bu kimyasal bileşenin hayatın her alanındaki başarıları doğrudan etkilediği yönünde yaygın bir inanış bulunuyor. Fiziksel gelişimden maddi kazanca kadar pek çok farklı alan bu hormonun etkisi altında gösteriliyor.

İnternet üzerindeki çeşitli topluluklarda bireyler sürekli olarak kendi hormon seviyelerini test ettirme eğilimi gösteriyor. Popüler anlatılar, yüksek testosteron düzeyine sahip olmanın sosyal hayatta ve ilişkilerde üstünlük sağlayacağını savunuyor. Bu durum, geniş bir kitlenin hormonal dengelerini optimize etme çabasına girmesine zemin hazırlıyor.

Uzmanlar ise popüler kültürün yarattığı bu algının bilimsel gerçeklerle her zaman örtüşmediğini belirtiyor. Hormon seviyelerinin tek başına her türlü insani başarıyı açıklayamayacağı ve durumun daha karmaşık biyolojik süreçlere dayandığı ifade ediliyor. Sosyal medyadaki iddiaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığı bilimsel çevrelerce sürekli olarak tartışılarak inceleniyor.

Kaynak: Evrim Ağacı Haberin tam sayfası →

Bilim insanları, volkanik kayalardaki düşük döteryum seviyelerini inceleyerek Dünya’nın çekirdeğinde bulunan hidrojenin mantoya sızdığını keşfetti. Bu bulgu, gezegenin oluşumundan beri çekirdek ve mantosunun birbirinden tamamen ayrı olmadığını gösteriyor.

• Dünya’nın metalik çekirdeğinde süregelen hidrojen sızıntısı, mantoya 4,5 milyar yıl boyunca ulaşmış olabilir.
• Baffin Adası ve İzlanda volkanik kayaları, düşük döteryum oranlarıyla bu sızdırma sürecine dair ipuçları veriyor.
• Çekirdek‑mantoya geçişi, gezegenin jeolojik tarihindeki kimyasal alışverişi yeniden şekillendiriyor.

Dünya’nın derinliklerinde milyarlarca yıl boyunca süregelen bir madde alışverişi, yüzeydeki volkanik kayalarda iz bırakmış olabilir. Science Advances dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, gezegenin metalik çekirdeğinde bulunan hidrojenin zamanla mantoya sızdığını ve buradan yüze ulaştığını ortaya koyuyor.

Yaklaşık 4,5 milyar yıl önce gezegen erimiş haldeydi. Sıcaklıkla birlikte yoğun demir çekirdek, hafif silikatlar ise üst katmanlarda mantoyu oluşturdu. Bu süreçte çekirdek ve mantosunun tamamen ayrılmış olması düşünülürken, bilim insanları bu ayrışmanın ardından iki katman arasındaki kimyasal alışverişin devam edip etmediğini sormuşlardır.

Araştırmacılar, Kanada’nın Arktik bölgesindeki Baffin Adası ve İzlanda’dan topladıkları volkanik kayalarda, hidrojen izotoplarının düşük döteryum seviyelerini incelemişlerdir. Düşük döteryum, beklenenden daha az bulunması, hidrojenin çekirdekten mantoya geçişini gösterebilecek bir indikatördür.

Hidrojenin iki formu – protonlu tek hidrojen ve proton‑nötronlu döteryum – suyun oluşumunda yer alır. Bu iki izotopun farklı oranları, volkanik kayalarda tespit edilerek, gezegenin iç yapısının dinamik bir süreç olduğunu ve çekirdek‑mantosa geçişin kapalı olmadığını doğrulamaktadır.

Kaynak: CHIP Online Haberin tam sayfası →

Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi'nde düzenlenen çalıştayda, depremlerin meydana gelmesinden saatler veya günler önce tahmin edilmesini sağlayabilecek yeni gözlem ve analiz yöntemleri masaya yatırıldı. Bilim insanları çok parametreli yer sistemi yaklaşımıyla habercileri incelemeyi hedefliyor.

• Çalıştayda depremlerin 10 gün öncesinden birkaç saat öncesine kadar tahmin edilebilmesi hedeflendi.
• Litosfer, atmosfer ve iyonosferdeki elektromanyetik etkileşimler ile Radon gazı salınımı inceleniyor.
• Türkiye Deprem Tahmin Merkezi kurularak tüm gözlem verilerinin tek çatıda toplanması önerildi.

Türkiye'nin aktif sismik kuşakları arasında yer alan Erzincan, yer bilimleri alanında dikkat çeken bilimsel bir buluşmaya ev sahipliği yaptı. Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi Deprem Teknolojileri Enstitüsü çatısı altında organize edilen 29. Aktif Tektonik Araştırmalar Grubu Çalıştayı, deprem habercilerinin tespiti ve erken tahmin süreçlerine odaklandı.

Etkinlik kapsamında Prof. Dr. Levent Gülen tarafından sunulan özel bildiri, katılımcıların yoğun ilgisini çekti. Sunumda, sarsıntılar öncesinde yerküre ve atmosfer katmanlarında meydana gelen elektriksel ile elektromanyetik değişimlerin izlenmesi gerektiği vurgulandı.

Yüksek basınç altında kalan kayaçlardaki elektrik akımları, elektromanyetik emisyonlar ve Radon gazı salınımları gibi fiziksel ve kimyasal süreçlerin çok yönlü incelenmesi önerildi. Gözlem sistemleri ve veri analiz yöntemlerinin geliştirilmesiyle sarsıntıların önceden öngörülebilmesi için çalışılıyor.

Önerilen zaman diliminin kesin bir tahmin kapasitesinden ziyade henüz sınanması gereken bilimsel bir hedef olduğu özellikle belirtildi. Sismik, manyetik, su ve atmosferik gözlem istasyonları ile uydu verilerinin yapay sinir ağları ve makine öğrenmesiyle işlenmesi planlanıyor.

Toplantıda ayrıca ulusal düzeyde bir kurumsal yapılanmaya gidilmesi gerektiği ifade edildi. Mevcut ağların yaygınlaştırılması ve tüm verilerin tek merkezde birleştirilmesi amacıyla Türkiye Deprem Tahmin Merkezi kurulması önerisi katılımcılarla paylaşıldı.

Kaynak: Erzincan Net Haberin tam sayfası →

Uluslararası bir araştırma ekibi, Kaliforniya bölgesinde üretilen elli binden fazla günlük sismik tahmini on bir yıllık verilerle test etti. Yapılan analizler, modellerin sarsıntıların sayı ve büyüklüğünü belirlemede başarılı olduğunu ancak kesin konum tespitinde zorlandığını gösterdi.

• Ağustos 2007 ile Ağustos 2018 arasında üretilen 51 bin 625 günlük tahmin incelendi.
• Büyüklüğü 3,95 ve üzerindeki 597 deprem verisi model sonuçlarıyla karşılaştırıldı.
• Modeller sayı ve büyüklük analizinde başarılı olurken konum tespiti sınırlı kaldı.

Bristol Üniversitesi öncülüğünde gerçekleştirilen uluslararası bir çalışma, sismik hareketliliği öngören matematiksel modellerin güvenilirlik derecesini masaya yatırdı. Bilim insanları, Kaliforniya için üretilen on bir yıllık gözlem verilerini kapsayan elli binden fazla tahmini detaylı bir şekilde inceledi. Nature Communications dergisinde yer bulan bu kapsamlı araştırma, Uluslararası Deprem Öngörülebilirliğini Araştırma İşbirliği tarafından yürütülen geniş çaplı bir deney temelinde şekillendi.

Elde edilen tüm bu veriler, aynı dönem zarfında Kaliforniya sınırları içinde kaydedilen, büyüklüğü 3,95 ve üzerinde olan 597 depremin gerçek kayıtlarıyla kıyaslandı. Çalışmanın en ayırt edici yöntemsel yönü, incelenen bütün tahminlerin sarsıntılar henüz meydana gelmeden evvel hazırlanmış olmasıydı.

Gerçekleştirilen testlerin sonuçları, geçmiş sismik kayıtlardan faydalanan modellerin gelecekteki aktiviteyi açıklama kapasitesine ışık tuttu. Buna göre algoritmalar, meydana gelecek sarsıntıların toplam sayısı ile büyüklük dağılımlarını hesaplamada yüksek bir istatistiksel tutarlılık sergiledi. Buna karşın depremlerin tam coğrafi konumlarını öngörme hususunda başarı oranının sayı ve büyüklüğe kıyasla daha kısıtlı seviyede kaldığı saptandı.

Çalışmanın başyazarı José A. Bayona, mevcut teknolojik ve bilimsel imkânlarla bir sonraki sarsıntının tam olarak nerede ve hangi dakikada gerçekleşeceğini söyleyebilen bir yöntemin bulunmadığına dikkat çekti. Modellerin asıl amacı, belirli bir zaman diliminde hangi bölgelerde riskin yüksek olduğunu göstermek ve kamu kurumlarının afet hazırlık süreçlerine veri sağlamaktır. Bu doğrultuda analiz kodları ve veriler, bağımsız bilim insanlarının denetimine sunulmak üzere kamuoyuna açıldı.

Ulaşılan sonuçların doğrudan farklı coğrafyalara aktarılamayacağı, tamamen Kaliforniya şartlarına özgü olduğu özellikle vurgulandı. Türkiye gibi farklı sismik özelliklere sahip bölgelerde benzer algoritmaların performansını ölçmek için yerel verilerle ayrı sınamaların yapılması şart koşuluyor. Bu durum, deprem modelleme çalışmalarının coğrafi temelli yerel araştırmalarla desteklenmesi gerektiğini ortaya koyuyor.

Kaynak: KARAR Haberin tam sayfası →