Antarktika'dan kopan dev buz dağları Güney Georgia'ya yöneldi

Güçlü El Niño hava olayının sıcak suları kuzeye taşımasıyla ABD'nin Kaliforniya eyaleti kıyıları tropikal deniz canlılarının istilasına uğradı ve bölgede olağanüstü hal ilan edildi. Yaşanan ekolojik değişim balıkçılara rekor av sezonu yaşatırken, dev dalgalar yerleşim yerlerinde hasara yol açtı.

• Dana Wharf Sportfishing şirketinin verilerine göre sarıkanat ton balığı sayısı 5 bine ulaştı.
• Kaliforniya eyalet yönetimi fırtınalar ve dev dalgalar nedeniyle olağanüstü hal kararı aldı.
• Orange County sahillerinde ABD Batı Kıyısı'nın ilk deniz kaplumbağası yuvaları tespit edildi.

Pasifik Okyanusu'ndaki iklim dinamiklerini değiştiren güçlü El Niño etkisi, Amerika Birleşik Devletleri'nin batı sahil şeridini benzeri görülmemiş bir ekolojik hareketliliğin içine çekti. Güney bölgelerinden kuzey istikametine doğru ilerleyen sıcak su kütleleri, okyanus ekosistemindeki dengeleri altüst ederek normal şartlarda o coğrafyada bulunmayan türlerin kıyılara kadar yaklaşmasına yol açtı. Deniz tabanında uzun süredir etkisini sürdüren yüksek sıcaklık dalgasının ardından gelen bu ani değişim, bölge halkı ve yerel yönetimler tarafından yakından izleniyor.

Doğu Pasifik'te etkili olan kasırgaların da katkısıyla tırmanan deniz seviyesi ve hırçın dalgalar, Güney Kaliforniya plajlarında kum erozyonuna ve sahil kesimindeki konutlarda maddi hasara neden oldu. Yaklaşan sert kış mevsimi koşullarıyla birleşen bu olumsuz tablo karşısında eyalet yetkilileri acil durum önlemlerini devreye soktu. Öte yandan kıyı sularındaki termal artış, amatör ve ticari balıkçılık faaliyetlerinde tarihe geçecek bolluk manzaralarının ortaya çıkmasına zemin hazırladı.

Açık deniz turları düzenleyen işletmeler için oldukça kazançlı geçen sezonda, özellikle sarıkanat ton balığı popülasyonunda patlama yaşandı. Geçmiş yıllarda yalnızca birkaç adet yakalanabilen bu türün sayısı binleri bulurken, tekneler wahoo ve küt burunlu yeşil dorado balıklarıyla dolup taştı. Su altı dünyasındaki bu hareketlilik balıkçıların yüzünü güldürse de, soğuk sulara adapte olmuş yerel türlerin barınak alanları olan dev deniz yosunu yatakları sıcaklık artışından olumsuz etkilendi.

Bilim insanları ekosistemdeki bu dönüşümün tüm canlılar için aynı sonuçları doğurmadığına işaret ediyor. Göç yeteneği kısıtlı olan organizmalar artan sıcaklıklar yüzünden büyük risk altındayken, hareket kabiliyeti yüksek olan köpekbalığı gibi türler yeni alanlara yöneliyor. Santa Monica Körfezi'nde uzun zaman sonra ilk defa yavru beyaz köpekbalığı kreşlerinin görülmesi ve Venice İskelesi'nde şimdiye kadar rastlanmayan iri gözlü bir balık türünün yakalanması bu durumun somut örnekleri arasında yer alıyor.

Sıcak su akıntılarının getirdiği sürprizler balıklarla sınırlı kalmayarak zehirli türleri ve ender görülen deniz kaplumbağalarını da sahile taşıdı. Los Angeles Doğa Tarihi Müzesi kayıtlarına göre, nadir rastlanan bazı zehirli yılan benzeri canlılar kıyı şeridinde görüntülendi. Ayrıca Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi yetkilileri, Orange County sahillerinde beliren zeytin rengi deniz kaplumbağası yuvalarının bölge tarihindeki ilk kayıtlar olduğunu duyurarak iklim şartlarının doğa üzerindeki kalıcı izlerine dikkat çekti.

Kaynak: NTV Dünya Haberin tam sayfası →

Türkiye genelinde eylül ayı yağış miktarı, uzun yıllar ortalamasına kıyasla yüzde 30 artışla metrekareye 32,4 kilograma ulaştı. Rapora göre yağış dağılımında bölgeler arasında büyük dengesizlikler görüldü.

• Eylül ayı ortalama yağışı metrekare başına 32,4 kilogram olarak ölçüldü.
• Yağışlar geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 51 oranında artt.
• Kocaeli, Sakarya, Ankara, Konya ve Isparta çevrelerinde normallerin dört katı aşıldı.

Türkiye'nin meteorolojik görünümünde eylül ayı boyunca belirgin bir hareketlilik yaşandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından paylaşılan veriler, son dönemdeki yağış rejimindeki dalgalanmaları gözler önüne serdi.

Paylaşılan alansal yağış raporuna göre 1991 ile 2020 yılları arasındaki eylül normali metrekareye 24,9 kilogram olarak hesaplanırken, geçen senenin aynı ayında bu miktar 21,4 kilogram seviyesindeydi. Geride bıraktığımız eylül ayında ise bu rakam ortalama 32,4 kilograma yükseldi.

Ülke genelindeki bu miktar artışı, uzun yıllar ortalamasına göre yüzde 30, geçen yılın aynı dönemine göre ise yüzde 51 oranında bir fazlalığa işaret etti. Ancak bu yükseliş coğrafi olarak dengeli bir dağılım göstermedi.

Bazı illerde normallerin çok üzerinde yağış kaydedilirken, bazı bölgelerde ise ciddi kuraklık riskleri baş gösterdi. Kocaeli, Sakarya, Ankara, Konya ve Isparta çevresindeki bazı noktalarda yağış miktarları normal seviyelerinin dört katından fazla gerçekleşti.

Buna karşın Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nin tamamına yakın kısmı ile Trakya'nın batısı, İzmir, Tunceli, Elazığ ve Hakkari civarlarında düşen yağışlar normal değerlerinin yüzde 80'den fazla altına geriledi. Genel tablo incelendiğinde Doğu ve Güneydoğu Anadolu normallerin altında kalırken, diğer bölgelerde normallerin üzerinde yağış alındığı belirlendi.

Kaynak: CNN Türk Haberin tam sayfası →

Marius Tepeleri’ndeki bir çukurun, yer altındaki büyük lav tüplerine girişi saklayabileceği düşünülüyor. NASA, radar ve sismik sensörlerle bu olasılığı test etmeyi planlıyor. Çalışma, gelecekte astronotlar için doğal sığınakların keşfi açısından kritik.

• Ay’da bulunan çukurun altı, büyük bir lav tüpüne bağlanıyor olabilir.
• NASA, radar, sismik sensör ve gravimetrelerden veri toplayarak bu yapıyı inceleyecek.
• Sonuçlar, astronotların radyasyon, mikrometeorit ve sıcaklık dalgalanmalarına karşı koruma sağlayabilecek doğal sığınakların varlığını gösterebilir.

Marius Tepeleri’nde tespit edilen gizemli çukur, Ay’ın volkanik geçmişine dair ipuçları taşıyor. Uzay ajansı NASA, bu çukurun yer altına açılan büyük lav tüplerinin girişini saklayabileceğini öne sürüyor. Çözüm için radar ve sismik sensörlerin yanı sıra gravimetre ve yüksek çözünürlüklü kameralar da kullanılacak.

Araştırma ekibi, çukurun derinliklerini ve yapısını incelemek amacıyla jeofizik araçları geliştirdi. Yer radarları, Ay yüzeyindeki gök cismi çarpışmaları sonucu oluşan kraterler arasında kalan volkanik kanalları ortaya çıkarmaya yardımcı olacak. Sismik sensörler ise yer altındaki titreşimleri tespit ederek lav tüzülerinin varlığını doğrulayacak.

Marius Tepeleri, Ay’ın Düzeyine bakan yüzeyin izlenişinde, eski volkanik faaliyetlerin izleri hâlâ görünür durumda. Bilim insanları, bu bölgede kalan lav kanallarının, Apollo görevlerinden önce su akıntılarıyla şekillenmiş olabileceğini düşünüyor. Günümüzde ise açık lav kanalları ve çökmüş lav tüzüleriyle dolu bir yapısal alan olarak varlık gösteriyor.

Çalışmanın sonuçları, Ay’ın volkanik tarihini anlamanın ötesinde, gelecekteki insan yerleşimleri için kritik bir öneme sahip. Büyük lav tüzüleri, astronotlara radyasyon, mikrometeorit ve sıcaklık dalgalanmalarına karşı doğal bir koruma sağlayabilir. NASA’nın bu keşif planı, Ay’da güvenli üs kurma stratejilerinin geliştirilmesinde önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Kaynak: CHIP Online Haberin tam sayfası →

Sosyal medyada 13 Kasım 2026’da dünyanın sonunun geleceği iddiaları yeniden gündeme geldi. 1960’da Illinois Üniversitesi’nde hazırlanan bir nüfus modeli, bu iddiaların bilimsel dayanağı olmadığını gösterdi. Kıyamet senaryoları, sadece yanlış yorumlanmış hesaplamalara dayanıyor.

• 1960’da Illinois Üniversitesi’nde bir nüfus modeli oluşturuldu.
• Model, 13 Kasım 2026’da insan sayısının teorik olarak sonsuza ulaşacağını öne sürdü.
• Ancak gerçek analiz, nüfusun yavaşlama göstereceğini ve böyle bir kıyametin gerçekleşmeyeceğini ortaya koydu.

Sosyal medya, 13 Kasım 2026’da dünyanın sonunun geleceği iddialarıyla sarsıldı. Bu haber, 1960’da ABD’de yapılan akademik bir çalışmanın yanlış yorumlanmasından kaynaklandı.

O dönemde Illinois Üniversitesi’nde fizikçi Heinz von Foerster ve ekibi, dünya nüfusunun gelecekteki artışını inceleyen bir matematiksel model geliştirdi. Model, “eğer nüfus artışı durağan kalırsa” senaryosunu test etti.

Sonuç, 13 Kasım 2026’da nüfusun teorik olarak sınırsız bir değere ulaşacağını gösterdi. Ancak araştırmacılar, bu durumun sadece idealize bir koşula dayandığını ve gerçekte nüfusun artış hızının düşeceğini vurguladı.

Dolayısıyla, başlıkta iddia edilen kıyamet senaryosu, bilimsel verilerin yanlış anlaşılmasından kaynaklanmaktadır. Gerçekçi bir değerlendirme, 13 Kasım’da dünyayı sona erdiren bir olayın beklenmediğini ortaya koyuyor.

Kaynak: Haber Global Haberin tam sayfası →