Yalnızca seçtiğin başlıklardan bildirim gelir (varsayılan: günde ~10 bildirim).
Genel son dakika
Kapalıyken yalnızca seçtiğin başlıklar gelir. Tüm ayarlar için Profil sayfasına git.
Gündemden ilk senin haberin olsun!
Son dakika haberleri için bildirimlere izin ver. İstediğin an kapatabilirsin.
Dünya
ABD Savunma Bakanlığı ve üretici firma 850 adet F-35 için anlaştı
•2 dk okuma
Paylaş
HDünya
Fotoğraf: U.S. Marine Corps photo by Lance Cpl. Orlanys Diaz Figueroa · Kamu malı · Wikimedia Commons
Özet
Amerika Birleşik Devletleri yönetimi, önümüzdeki on yıllık süreçte toplam 850 adet F-35 tipi savaş uçağının üretilmesi amacıyla resmi sözleşme imzaladı. Gerçekleştirilen bu dev bütçeli anlaşma, askeri havacılık sektöründe uzun vadeli tedarik zincirini güvence altına alıyor.
Öne çıkanlar
Önümüzdeki 10 yıllık sürede toplam 850 adet F-35 savaş uçağı üretilecek.
ABD yönetimi ile üretici firma arasında uzun vadeli tedarik sözleşmesi imzalandı.
Askeri havacılık ve savunma sanayi bütçesinde devasa bir kaynak ayrıldı.
Haberin Detayı
Amerika Birleşik Devletleri savunma mekanizması, havacılık tarihinde benzerine az rastlanır ölçekte yeni bir üretim planını resmen hayata geçirdi. İlgili kurumlar ile yüklenici şirket arasında yapılan kapsamlı görüşmeler sonucunda, önümüzdeki on yıllık periyotta toplam 850 adet F-35 savaş uçağının imal edilmesi kararlaştırıldı. Bu adım, küresel savunma sanayi pazarındaki tedarik dengelerini kökten değiştirecek nitelikte bir hamle olarak kayıtlara geçti.
Fotoğraf: Official Navy Page from United States of America Mass Communication Specialist 3rd Class J · Kamu malı · Wikimedia Commons · Wikimedia Commons
Yapılan uzun soluklu anlaşma metnine göre, uçakların üretim süreçleri belirli takvim dilimlerine bölünecek ve her yıl düzenli teslimat yapılacak. Savunma bütçesinden ayrılacak fonların etkin kullanımı amacıyla maliyet optimizasyonu ve parça tedarikinde yerlilik oranları da yeniden gözden geçirilecek. Bu süreçte tedarik zincirindeki olası aksaklıkların önüne geçilmesi için ek tedbirler devreye alınacak.
F-35 programının bu denli büyük bir hacme ulaşması, uçakların bakım, onarım ve modernizasyon altyapısının da aynı oranda büyümesini zorunlu kılıyor. Üretim üslerinde gerçekleştirilecek kapasite artırımı yatırımları sayesinde binlerce yeni istihdam yaratılması hedeflenirken, uçakların yazılım ve donanım güncellemeleri de aralıksız sürecek.
Uzmanlar, söz konusu anlaşmanın sadece ABD askeri gücünü değil, programda pay sahibi olan uluslararası müttefiklerin de envanter planlamalarını doğrudan etkileyeceğini belirtiyor. On yıllık vadede yapılacak 850 uçaklık üretim, küresel askeri havacılık pazarında maliyetlerin düşmesine ve üretim hatlarının tam kapasiteyle çalışmasına olanak tanıyacak.
AI YORUMUHaberinAi editör analizi
On yıllık dönemi kapsayan 850 adetlik dev üretim mutabakatı, savunma harcamalarının sürdürülebilirliği açısından maliyet baskılarını hafifletmek zorundadır. Aksi takdirde birim maliyetlerde yaşanabilecek olası sapmalar, katılımcı ülkelerin bütçelerinde ciddi daralmalara yol açabilir. Bu büyüklükteki bir tedarik hacmi, önceki askeri alım projeleriyle kıyaslandığında çok daha katı bir bütçe disiplini gerektiriyor. Üretim sürecinde yaşanacak olası tedarik zinciri aksamaları, teslimat takvimini doğrudan riske atabilir.
Kaynak:
Howl.link
Bu haber, kaynaktaki bilgilerden yararlanılarak HaberinAi tarafından özgün biçimde
yazılmıştır; kaynak metin birebir kopyalanmaz, fotoğraf kaynağa bağlantıyla gösterilir.
Hata olabilir, ayrıntılar için kaynağa bakın. İçerik ve telif politikası
AI'YA SORBu haber hakkında merak ettiklerini sorabilirsin
💬 Yorumlar
Hesap gerekmez · reklamsız
Yorumlar yükleniyor…
İlk yorumu sen yaz.
💬 Yorumlar kısa süre içinde açılacak. Bu arada görüşünü e-posta ile iletebilirsin.
ABD Savunma Bakanlığı, gelecek on yılda en az 850 adet F-35 savaş uçağı tedarik etmek üzere üretici firma ile çerçeve anlaşma imzaladı. Onay aşamasındaki dev proje, küresel uçak filosunun bakımını ve milyarlarca dolarlık yeni yatırımları kapsıyor.
On yılda en az 850 adet F-35 Lightning II üretilecek.
Lockheed Martin F-35 programına en az 7 milyar dolar yatırım yapacak.
Anlaşmanın hayata geçmesi için ABD Kongresi onayı gerekiyor.
Amerikan Savunma Bakanlığı ile savunma sanayi şirketi Lockheed Martin, savaş uçağı üretimi alanında uzun vadeli yeni bir iş birliği hamlesi başlattı. Taraflar arasında imzalanan son çerçeve anlaşma, önümüzdeki on yıllık süreçte ordu envanterinin güçlendirilmesini hedefliyor. Bu kapsamda ABD güçleri için çok sayıda gelişmiş uçağın imalatı gerçekleştirilecek.
Yapılan resmi açıklamalara göre söz konusu mutabakat sadece yeni uçak üretimini değil, aynı zamanda kritik parça teminini ve modifikasyon kitlerinin sağlanmasını da içeriyor. Dünyanın dört bir yanında görev yapan F-35 filosunun bakım ve onarım süreçleri bu planlamanın merkezinde yer alıyor. Üretim hızının yılda 156 adet seviyesine ulaştırılması planlanıyor.
Ayrıca imalatçı şirketin F-35 programına en az 7 milyar dolarlık sermaye yatırımı yapacağı bildirildi. Sözleşmenin resmiyet kazanması ve sahada uygulanabilmesi için ABD Kongresi tarafından onaylanması ve gerekli ödeneklerin tahsis edilmesi şart koşuluyor.
AI YORUMU
Savunma bütçelerinin bu ölçekte uzun vadeli taahhütlere bağlanması, tedarik zincirindeki dalgalanmaları azaltma amacı taşıyor. Anlaşılan 850 adetlik devasa hacim, küresel havacılık pazarında üretim kapasitesini on yıl boyunca tek bir merkezde yoğunlaştıracak. Kongre onayının gecikmesi durumunda ise projeye ek bütçe ve süre baskısı binebilir.
Pentagon ve Lockheed Martin arasında on yıllık yeni bir F-35 üretim ve bakım çerçeve anlaşması yapıldı. On yıl içinde en az 850 savaş uçağının ABD envanterine katılması hedeflenirken üretici firma milyarlarca dolarlık yatırım taahhüdünde bulundu.
Lockheed Martin, F-35 programına en az 7 milyar dolarlık yatırım taahhüdü verdi.
On yıl içinde ABD için en az 850 adet F-35 savaş uçağı üretilecek.
Anlaşmanın hayata geçmesi için ABD Kongresinin onayı ve bütçe tahsisi gerekiyor.
Amerikan savunma makamları ile havacılık devi Lockheed Martin arasında F-35 programının geleceğini şekillendirecek yeni bir döneme girildi. Yapılan resmi açıklamalar doğrultusunda, F-35 Lightning II model savaş uçaklarının imalatı, bakımı ve modifikasyon süreçlerini kapsayan uzun vadeli bir çerçeve mutabakata varıldığı duyuruldu.
Belirlenen stratejik plan çerçevesinde, önümüzdeki on yıllık süreçte yalnızca ABD kuvvetleri için en az 850 adet modern savaş uçağının banttan inmesi planlanıyor. Üretim faaliyetlerinin yanı sıra küresel filonun bakım hizmetleri ve gerekli parça tedariki de bu kapsamlı ortaklık metninin temel unsurları arasında yer alıyor.
Üretici şirket aynı zamanda F-35 programının operasyonel kapasitesini artırmak amacıyla en az 7 milyar dolarlık finansal kaynak aktarımı yapacağını taahhüt etti. Yıllık üretim temposunun ise 156 uçağa ulaşması yönünde hedefler konulduğu aktarıldı.
Ancak taraflar arasında imzalanan bu çerçeve metnin yürürlüğe girebilmesi ve operasyonel aşamaya geçilebilmesi için ABD Kongresi tarafından resmi onay verilmesi ve gerekli ödeneklerin tahsis edilmesi şart koşuluyor.
AI YORUMU
On yıllık devasa bir savunma tedarik sürecinin resmiyete dökülmesi, küresel havacılık sektöründeki üretim kapasitesini uzun süre meşgul edecektir. Şirketin üstleneceği en az 7 milyar dolarlık yatırım, tedarik zincirindeki aksamaları azaltmayı hedeflerken Kongre onayının beklenmesi sürecin siyasi dinamiklere bağlı olduğunu gösteriyor. Yıllık 156 uçaklık üretim hedefine ulaşılamaması durumunda, küresel filonun bakım ve modernizasyon maliyetleri beklenenden yüksek seviyelere çıkabilir.
Türk Hava Kuvvetleri Komutanlığının operasyonel ihtiyaçlarını karşılamak üzere Katar'dan Eurofighter Typhoon savaş uçağı tedarik süreci devam ediyor. Ağustos ve eylül aylarında gerçekleştirilen teknik görüşmelerde uçak kapsamı, mühimmat, personel eğitimi ve lojistik destek masaya yatırıldı.
Ağustos ve eylül aylarında taraflar arasında kapsamlı heyetler arası toplantılar yapıldı.
Tedarik edilecek uçaklar ve mühimmatın kapsamı ile teknik detaylar ele alındı.
Katar tarafından taslak eğitim programı ve satış sözleşmesinin gönderilmesi bekleniyor.
Türk Hava Kuvvetleri Komutanlığının hava gücünü ve operasyonel kapasitesini artırmak amacıyla dış alım alternatifleri değerlendiriliyor. Bu kapsamda Katar envanterinde bulunan veya tedarik sürecindeki modern sistemlerin ülkeye kazandırılması için çalışmalar aktif olarak sürdürülüyor. İlgili kurumlar arasındaki diplomasi ve teknik temaslar takvime uygun şekilde ilerliyor.
Yaz döneminin son aylarında iki ülke askeri heyetleri arasında bir dizi resmi toplantı gerçekleştirildi. Ağustos ve eylül aylarına yayılan bu oturumlarda, uçakların yanı sıra kullanılacak mühimmatın detaylı kapsamı da belirlendi. Savunma sanayi yetkilileri, projeksiyonların en verimli şekilde yürütülmesi için ortak başlıkları tek tek inceledi.
Görüşmelerin ana gündem maddeleri arasında sadece donanım değil, insan kaynağının niteliği de yer aldı. Pilotların ve uçak bakımından sorumlu teknik personelin alacağı eğitim süreçleri masaya yatırıldı. Ayrıca platformların uzun vadeli idamesi ve operasyonel işletmesi için gereken lojistik destek ağları planlandı.
Mevcut aşamada Katar makamlarının hazırlayacağı taslak eğitim programı ile resmi satış sözleşmesinin Türkiye'ye iletilmesi bekleniyor. Dokümanların iletilmesinin ardından hukuki ve teknik incelemeler hız kazanacak. Sürecin tamamlanmasıyla birlikte Hava Kuvvetlerinin envanter planlamasına yönelik yeni bir adım atılmış olacak.
AI YORUMU
Askeri havacılık yatırımlarında tedarik kaynaklarını çeşitlendirmek, operasyonel esneklik sağlamak adına kritik bir tercih oluşturur. Yapılan son teknik görüşmeler, sadece uçak alımından ibaret olmayıp uzun vadeli bakım, mühimmat ve eğitim entegrasyonunu da kapsıyor. Türkiye'nin savunma stratejisi göz önüne alındığında, bu tür dış alımlar envanterdeki mevcut yükü dengelerken pilotların eğitim süreçlerine de doğrudan yansıyacaktır. Önümüzdeki dönemde taslak sözleşmenin detayları netleştiğinde, maliyet ve teslimat takvimi açısından projenin fizibilitesi daha net görülecektir.
Türkiye'nin S-400 tercihi nedeniyle programdan çıkarılmasıyla ABD'de kalan 6 adet F-35A uçağının geleceği belirsizliğini koruyor. Aynı savunma sistemine sahip Hindistan'ın Amerikan uçaklarıyla tatbikat yapması ise savunma politikalarındaki çifte standart tartışmalarını alevlendirdi.
Türkiye programdan çıkarılırken ABD'de kalan 6 adet F-35A depolarda tutuluyor.
Türkiye projeye ortak olarak katılmış ve yaklaşık 1,4 milyar dolar ödeme yapmıştı.
Hindistan'ın S-400 kullanmasına rağmen F-35 tatbikatına katılması soru işaretleri yarattı.
Türkiye'nin beşinci nesil savaş uçakları programından çıkarılmasıyla birlikte Washington'da bekletilen uçakların durumu yeniden gündeme geldi. Ankara, 2002 yılında Müşterek Taarruz Uçağı projesine ortak olarak dahil olmuş ve süreç boyunca 100 adet F-35A almayı planlamıştı. Bu kapsamda savunma sanayii şirketleri üretimde rol üstlenirken Türkiye toplamda yaklaşık 1,4 milyar dolarlık ödeme gerçekleştirdi.
Ancak Rusya'dan S-400 hava savunma sistemlerinin tedarik edilmesi iki ülke arasında kriz çıkardı. Temmuz 2019 tarihinde ABD yönetimi Türkiye'yi programdan resmi olarak çıkardı. Türk pilotların eğitimi için üretilen ve test aşamasında kullanılan 6 adet F-35A savaş uçağı ise ABD'deki depolarına çekilerek teslim edilmedi.
Washington yönetimi bu kararın arkasındaki temel gerekçe olarak S-400 radarlarının F-35 uçaklarının düşük görünürlük verilerini toplayabilme riskini gösterdi. Siyasi krizin ardından Aralık 2020'de Savunma Sanayii Başkanlığına CAATSA yaptırımları uygulandı. Ayrıca 2020 mali yılı Ulusal Savunma Yetkilendirme Yasası'nın 1245. maddesi, S-400 meselesi çözülmeden uçakların transferini yasal olarak engelliyor.
Tartışmaları alevlendiren son gelişme, Hindistan'da düzenlenen Tarang Shakti 2026 tatbikatına ABD'ye ait F-35A uçaklarının katılması oldu. Benzer şekilde Rus hava savunma sistemine sahip olan Hindistan'ın bu tatbikatta yer alması, uygulanan politikaların tutarlılığı konusunda soru işaretleri doğurdu. Öte yandan Hint personelinin uçaklara erişiminin sıkı güvenlik tedbirleriyle sınırlandırıldığı bildirildi.
Yaşanan bu süreç sadece geçmişteki yatırımları değil, Türkiye'nin uzun vadeli hava gücü stratejisini de etkiliyor. Düşük görünürlük ve gelişmiş sensör kabiliyetlerine sahip bu uçakların yokluğunda, Türkiye bir yandan milli muharip uçak KAAN projesiyle dışa bağımlılığı azaltmayı ve kendi teknolojisini geliştirmeyi hedefliyor.
AI YORUMU
S-400 ve F-35 ikilemi, yalnızca teknik güvenlik endişelerinden ibaret olmayıp iki ülke arasındaki stratejik dengelerin somut bir yansımasıdır. Türkiye'nin projeye yaptığı 1,4 milyar dolarlık ödemenin karşılığını alamaması ve uçakların ABD hangarlarında bekletilmesi, savunma sanayiinde tedarik güvenliğinin ne denli kırılgan olabileceğini gösteriyor. Benzer sistemleri kullanan diğer ülkelerle kurulan farklı ilişkiler göz önüne alındığında, Ankara'nın kendi savaş uçağı projesi olan KAAN'a yönelmesi kaçınılmaz bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu durum, yerli üretim hamlelerinin hızlandırılmaması durumunda dışa bağımlılığın operasyonel kabiliyetleri doğrudan riske atacağını net bir şekilde ortaya koymaktadır.