Mekke Ortak Savunma İttifakı Anlaşması TBMM onayına sunuldu

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan tarafından imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması onay için Meclis'e sunuldu. Üç ülkeyi çekirdek taraflar olarak tanımlayan metin, birine yapılan saldırıyı tüm üyelere yönelmiş sayıyor.

• Taraflardan birine dış kaynaklı yapılacak silahlı saldırı hepsine yapılmış kabul edilecek.
• Dışişleri ve Savunma Bakanları ile Genelkurmay Başkanlarından Stratejik Komite kurulacak.
• Anlaşma onaylandıktan sonra taraflar ilk 10 yıl boyunca metinden ayrılamayacak.

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan 16 maddelik Mekke Ortak Savunma Anlaşması, onaylanmak üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına sunuldu. Kanun teklifi meclis sürecinde ilk olarak Dışişleri Komisyonu tarafından ele alınacak ve ardından Genel Kurul gündemine taşınacak. Hazırlanan üçlü metin, ülkeler arasındaki stratejik ortaklığı kurumsallaştırmayı hedefliyor.

Metnin en dikkat çekici düzenlemelerinden biri olan ikinci madde, taraflardan herhangi birine yönelik dış kaynaklı bir silahlı saldırıyı tüm üyelere yönelmiş bir saldırı olarak tanımlıyor. Birleşmiş Milletler Şartı'nın 51. maddesindeki meşru müdafaa hakkı çerçevesinde işletilecek bu kural gereği, saldırıya uğrayan ülkeye askeri imkanlar dahil her türlü destek derhal verilecek.

Askeri alandaki bu ortaklık aynı zamanda savunma sanayiinde derin bir işbirliğini şart koşuyor. İmzalanan çerçeve kapsamında taraflar ortak üretim yapacak, ileri teknoloji gerektiren projelerde ar-ge çalışmaları yürütecek ve personel eğitimi sağlayacak. Ayrıca barış ve savaş hallerinde mühimmat, silah, yakıt ile yedek parça tedarikini kapsayan ortak bir lojistik mekanizma kurulacak.

İttifakın kurumsal yapısını güçlendirmek amacıyla Dışişleri Bakanları, Savunma Bakanları ve Genelkurmay Başkanlarının katılımıyla Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi oluşturulacak. Dönüşümlü ev sahipliğiyle yılda en az iki kez toplanacak bu komitenin yanı sıra daimi bir sekretarya Suudi Arabistan'da faaliyete geçecek ve ilk üç yıllık dönemi Pakistanlı bir genel sekreter yönetecek.

Terörle mücadele ve istihbarat paylaşımı dokuzuncu ve onuncu maddelerle güvence altına alınırken, gizli belgeler üçüncü taraflarla paylaşılmayacak. Onay belgelerinin sekretaryaya teslimiyle yürürlüğe girecek anlaşma süresiz geçerli olacak ve taraflar ilk 10 yıl boyunca mutabakattan ayrılamayacak; bu sürenin ardından ise üç ay önceden yazılı bildirimle çekilme hakkı kullanılabilecek.

Kaynak: Milliyet Haberin tam sayfası →

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan arasında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması'na dair yasal süreç başladı. Üç ülkenin bölgesel güvenliği artırmayı amaçlayan stratejik adımı için hazırlanan kanun teklifi Meclis Başkanlığına sunuldu.

• Mekke Ortak Savunma Anlaşması kanun teklifi Meclis Başkanlığına verildi.
• Liderler anlaşmayı 7 Ağustos tarihinde Mekke'de imzalamıştı.
• İttifakın sekreteryasının Riyad şehrinde kurulması planlanıyor.

Türkiye, Pakistan ve Suudi Arabistan tarafından oluşturulan bölgesel güvenlik ve savunma mekanizmasına yönelik resmi süreçler ilerliyor. Üç devletin liderleri tarafından ağustos ayının başlarında imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması, meclis gündemine taşındı ve ilgili kanun teklifi meclis başkanlığına sunuldu. Bu hamle, ülkelerin ortak caydırıcılık kapasitesini artırma yönündeki kararlılığının yasal zemine oturtulması açısından adım niteliği taşıyor.

İmzalanan mutabakat metni, bölgesel meselelere dış müdahaleler yerine yerel çözümler üretilmesini hedefliyor. Taraflar, ortak stratejik vizyonları doğrultusunda askeri ve siyasi iş birliğini kurumsal bir yapıya kavuşturmayı amaçlıyor. Bu kapsamda faaliyetlerin koordine edilmesi amacıyla dışişleri ile savunma bakanları ve genelkurmay başkanlarından oluşan bir Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi kurulmuştu.

Komitenin ilk toplantısı 31 Ağustos 2026 tarihinde İstanbul'da gerçekleştirilmişti. Bu buluşmada alınan kurucu kararlar çerçevesinde, ittifakın sekretaryasının kısa süre içinde Riyad'da faaliyete geçmesi kararlaştırılmıştı. Ayrıca Pakistan'dan emekli Korgeneral Nauman Mahmood ilk Genel Sekreter adayı olarak belirlenmişti.

Daha sonra eylül ayında diplomatik ve askeri temaslar hız kesmeden devam etmişti. Birleşmiş Milletler Genel Kurulu haftasında bir araya gelen dışişleri bakanları ortak bildiri yayımlayarak sivil altyapıya yönelik saldırıları kınamıştı. Hemen ardından genelkurmay başkanları Riyad'da buluşarak teknik detayları ele almıştı. Meclise sunulan yeni kanun teklifiyle birlikte bu uluslararası mutabakatın iç hukuktaki onay aşaması resmi olarak başlamış oldu.

Kaynak: Yeni Şafak Haberin tam sayfası →

Türk savunma sanayisi yıl başından bu yana 15 milyar dolarlık yeni sözleşmeye imza attı. Sektörün toplam cirosu ve ihracat rakamlarındaki artış, bölgesel askeri ortaklıkları da doğrudan derinleştiriyor.

• Savunma sanayisi 2026'da 15 milyar dolarlık yeni sözleşme imzaladı.
• Yıl sonu toplam sözleşme hedefi 20 milyar dolar olarak belirlendi.
• Savunma ve havacılık ihracatı ilk dokuz ayda 6,93 milyar dolara çıktı.

Türk savunma sanayisi firmaları, yerli üretim insansız hava araçları ve füzeler sayesinde uluslararası pazarlardaki payını hızla büyütüyor. Sektör temsilcilerinin yılın ilk dokuz ayında imzaladığı yeni sözleşmelerin toplam tutarı 15 milyar dolar seviyesini bulurken, bu göstergenin yıl sonunda 20 milyar dolara erişmesi öngörülüyor. Böylece yabancı tedarikçilere duyulan bağımlılık azalırken, ülke içinde üretilen askeri teçhizat kapasitesi de katlanıyor.

Resmi veriler, sektörün mali yapısındaki büyük sıçramayı açıkça gözler önüne seriyor. Yıllık ciro 2021 döneminde 10,16 milyar dolar düzeyindeyken, 2024 yılında yaklaşık iki katına çıkarak 20,2 milyar dolara yükseldi. Savunma ve havacılık ihracatı ise 2025 yılında 10 milyar dolar sınırını geride bıraktı. 2026 yılının ilk dokuz aylık döneminde ise ihracat, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 15,6 artışla 6,93 milyar dolar olarak gerçekleşti.

Uluslararası basının da odağında olan bu büyüme, Ankara'nın dış politikadaki hareket alanını ve jeopolitik etkisini doğrudan artırıyor. Yapılan büyük ölçekli silah satışları yalnızca ticari birer anlaşma olarak kalmıyor; aynı zamanda teknoloji transferi, ortak üretim ve bölgesel müttefiklerle yürütülen stratejik askeri iş birliklerine zemin hazırlıyor. Özellikle Suudi Arabistan ile kurulan ortaklıklar, bu sürecin en somut örnekleri arasında yer alıyor.

İki ülke arasındaki savunma ilişkileri, 2023 yılında imzalanan 3 milyar doları aşan Bayraktar Akıncı tedarik anlaşmasıyla yeni bir boyuta evrildi. Doğrudan ürün teslimatının ötesine geçen süreçte, Suudi Arabistan'da parça üretimi ve uzmanlık aktarımı için ek mutabakatlar sağlandı. Ağustosta imzalanan Mekke Ortak Savunma Anlaşması ile bu iş birliği Pakistan'ın da dahil olduğu üçlü bir yapıya büründü.

Kaynak: Haber 7 Haberin tam sayfası →

İsrail Başbakanı Netanyahu'nun açıkladığı güvenlik haritası bölgesel tepki topladı. Uzmanlar, haritanın Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan eksenindeki yapıyı potansiyel tehlike olarak gördüğünü belirtti.

• Netanyahu'nun paylaştığı harita Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan ortaklığını tehdit olarak gösterdi.
• Emekli Başkonsolos Gülru Gezer, Mısır'ın yakın dönemde Mekke ittifakına katılabileceğini ifade etti.
• Prof. Dr. İrfan Kaya Ülger, Şii ekseninin fiili, Sünni ekseninin ise potansiyel tehdit sayıldığını belirtti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun yeni döneme ilişkin güvenlik doktrinini duyurduğu basın toplantısı sırasında paylaştığı harita diplomatik kulislerde hareketliliğe neden oldu. Söz konusu harita, Tel Aviv yönetiminin iş birliği kurduğu ülkeler ile tehlikeli olarak etiketlediği bölgesel aktörleri net bir şekilde birbirinden ayırıyor. Toplantıda görev yapan çok sayıda basın mensubunun uygulamayı protesto etmesi ve etkinliğin beklenen genel ilgiyi görmemesi de dikkat çeken ayrıntılar arasında yer aldı.

Şii eksenini büyük oranda etkisiz hale getirdiklerini iddia eden Netanyahu'nun sırayı Sünni eksenine getirdiği ve Türkiye, Suudi Arabistan ile Pakistan ortaklığından oluşan Mekke ittifakını doğrudan hedef aldığı vurgulandı. Emekli Başkonsolos Gülru Gezer, bu yapının herhangi bir devlete karşı kurulmadığını ve kapılarının diğer bölge ülkelerine tamamen açık olduğunu dile getirdi. Gezer ayrıca İsrail'in gelecekte iki devletli çözümü benimsemesi halinde bu ittifaka dahil edilme ihtimalinin de teorik olarak masada kalabileceğini aktardı.

Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'nin geçtiğimiz hafta meclis kürsüsünden Suudi Arabistan'a sunduğu koşulsuz destek mesajı, Kahire yönetiminin gelecekteki pozisyonu açısından önemli bir eşik olarak değerlendirildi. Bu gelişmeler ışığında Mısır'ın İsrail yerine Mekke ittifakına yakın bir çizgide konumlanabileceği öngörülüyor. Netanyahu'nun ise kendi siyasi bekasını korumak ve yargı süreçlerini perdelemek adına toplumu sürekli bir dış tehdit algısıyla korkutmaya çalıştığı ifade ediliyor.

Prof. Dr. İrfan Kaya Ülger de İsrail'in güvenlik stratejisine dair değerlendirmelerinde, haritada Birleşik Arap Emirlikleri, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Yunanistan'ın iş birliği yapılan tarafta gösterildiğini hatırlattı. Ülger, Tahran yönetimi ve Husilerle sahada fiili bir çatışma yürüten İsrail'in, yeşil tonlarla işaretlenen Sünni blokunu ise geleceğe yönelik stratejik bir risk olarak kaydettiğini belirtti. Paylaşılan bu coğrafi plan, Tel Aviv'in dış politika reflekslerini ve ittifak okumalarını anlamak adına yeni ipuçları veriyor.

Kaynak: CNN Türk Haberin tam sayfası →